| Tradycje bankowe i finansowe |
|
|
|
|
Najstarszą placówką związaną z szeroko pojętymi finansami była mennica. Prawo bicia monet Bydgoszcz zyskała na mocy przywileju lokacyjnego z 19 kwietnia 1346 roku. W latach 1594 1688 (z przerwami) funkcjonowała w mieście duża mennica, od 1627 do 1644 roku jedyny tego typu zakład na terenie Korony. W 1594r. mennica działała jako prywatny zakład Stanisława Cikowskiego, podkomorzego krakowskiego i generalnego administratora ceł koronnych. Od 1613 roku działała jako mennica królewska Zygmunta III Wazy (jedna z czterech obok mennic w Olkuszu, Gdańsku i Warszawie). Po pewnym czasie zakład przekształcono w mennicę koronną. W czasach potopu szwedzkiego zakład zniszczono, ale otwarto go ponownie w 1660 roku. Za panowania Michała Korybuta Wiśniowieckiego wybijano tylko monety okazowe. Według opinii wielu numizmatyków mennica bydgoska reprezentuje wysoki poziom rozwoju mennictwa złotego w Polsce. W 1621 roku wybito w Bydgoszczy największe do dzisiaj złote monety w Europie chodzi tutaj o słynne 100 dukatów Zygmunta III Wazy. Średnica monety wynosi 69,2 mm, ciężar 348,2 g złota. Podczas licytacji w 1978 roku w Nowym Jorku jedną z bydgoskich studukatówek sprzedano za sumę 120 tys. dolarów. Mennica bydgoska była porównywalna z najlepszymi zakładami europejskimi, a pod niektórym względami nawet je przewyższała. Działalność tego przedsiębiorstwa w Bydgoszczy wywierała korzystny wpływ na życie społeczne i gospodarcze miasta, regionu oraz całego kraju. Pierwsza instytucja o charakterze banku została założona w 1787r. co wytworzyło przesłanki do ukształtowania się układu kapitalistycznego. W XIX wieku Bydgoszcz była siedzibą banków niemieckich. W XIX i pocz. XX wieku, na Pomorzu i w Wielkopolsce dominowały banki niemieckie. Wśród nich największe: Darmstadter Bank i Dresden Bank. Zawiązywały one korporacje z - bankami akcyjnymi - działającymi na terenie Gdańska, czy Bydgoszczy. Najważniejszym z nich był: Ostbank fur Handel und Gewerbe z siedzibą w Bydgoszczy. Kapitał oraz rozmiary operacji bydgoskiego banku przekraczały obroty i stan posiadania 5 największych banków polskich. Mimo tego w mieście funkcjonował też polski, Bank Ludowy. Oczywiście skala jego działalności była mniejsza. Ważną instytucją była też w Bydgoszczy Poczta, której naddyrekcję rejencji bydgoskiej i części rejencji kwidzyńskiej zlokalizowano w 1850r., a w latach 80-tych XIX w. zbudowano imponujący gmach przy ul. Stary Port. W 1876r. uruchomiono telegraf, a w 1886r. telefon. Po odzyskaniu niepodległości w 1920r. istniały 2 polskie instytucje finansowe: Bank Ludowy (z 1902r.) i Bank Dyskontowy Towarzystwo Akcyjne (z 1913r.). Wkrótce powstały nowe placówki: oddziały banków poznańskich oraz banki rodzime. Wśród banków miejscowych wyróżniały się: - Bank Dyskontowy Towarzystwo Akcyjne (do 1925r.) - Bank Bydgoski (zał. 1921r.) do 1929r. - Komunalna Kasa Oszczędności W okresie międzywojennym liczba banków kształtowała się w granicach 20. Ważną instytucją, która znalazła siedzibę w Bydgoszczy była Izba Obrachunkowa Poczty Polskiej. Izba ta powstała w 1919r. Na skutek zarządzonej częściowej ewakuacji Warszawy, w czasie wojny polsko-bolszewickiej Izbę przeniesiono do Bydgoszczy w sierpniu 1920r. Początkowo znalazła siedzibę w budynku dzisiejszego Urzędu Wojewódzkiego. Od 1929r. kontrolę przekazów zaczęto sprawować systemem maszynowym, od 1935r. nowoczesnymi maszynami Powersa. W tym roku nazwę Izby zmieniono na Izba Kontroli Rachunkowej Poczty i Telekomunikacji. Pod koniec lat 30-tych Ministerstwo Poczt i Telegrafów zamierzało przenieść Izbę do nowo budującego się gmachu w Warszawie, ale wojna przekreśliła te zamiary. Od kwietnia 1945r. Izbę reaktywowano w Bydgoszczy, w 6 lat później zmieniono nazwę na Centralne Biuro Rozrachunkowe Poczt i Telegrafów. Wprowadzono mechanizację kontroli przekazów, a w 1957r. oddano dla potrzeb Biura budynek przy ul. Bernardyńskiej 15. Przejęto także kontrolę opłat celnych z Warszawy. W latach 70-tych rozpoczęto informatyzację ośrodka, zakupiono komputer Odra. Wtedy też Minister Łączności zmienił nazwę na Centralny Ośrodek Rozliczeniowy Poczty i Telekomunikacji. Przejmowano kolejne zadania z Warszawy, m.in. rozliczanie zagranicznych przekazów pocztowych. W 1991r. w wyniku restrukturyzacji Poczt i Telegrafów powstała PPUP Poczta Polska, która z kolei powołała przedsiębiorstwo pod nazwą: Poczta Polska Centralny Ośrodek Rozliczeniowy (PPCOR). W 1995r. została zlokalizowana w Bydgoszczy kolejna ogólnopolska instytucja obsługi Poczty Polskiej: Postdata S.A. Przedsiębiorstwo informatyczne, którego udziałowcami są Poczta Polska i Prokom Software SA zajmuje się wytwarzaniem i wdrażaniem oprogramowania dla Poczty Polskiej. Wdrożono systemy informatyczne działające w ponad 6000 Urzędach Pocztowych na terenie całego kraju. W 2004r. firma uzyskała 62 mln zł przychodów, co stawia je wśród 2000 największych firm w Polsce. Po 1989r. rozpoczął się gwałtowny rozwój banków i instytucji finansowych w Bydgoszczy. Zlokalizowano w Bydgoszczy centralę ogólnopolskiego Banku Pocztowego oraz kilka banków o lokalnych, pobudowały się efektowne siedziby innych banków, z których najefektowniejsze to gmach Banku Handlowego przy Jagiellońskiej i przede wszystkim BRE Banku, który w formie "nowych spichrzy" uzyskał tytuł najpiękniejszego budynku użyteczności publicznej w Polsce lat 90-tych. |
